معاینات بازگشت به کار برای ارزیابی وضعیت سلامت شاغلان انجام می‌شود. اگر فرد به دلایلی مانند مرخصی طولانی، ترک شغل، بیماری یا حوادث، مدت زیادی از محیط کار دور باشد، بهتر است قبل از بازگشت توسط متخصص طب کار مجدداً ویزیت شود. این معاینات برای اطمینان از تناسب شرایط جسمانی فرد با الزامات کاری ضروری هستند. در ادامه به دستورالعمل و نحوه انجام این معاینات می‌پردازیم.

معاینات بازگشت به کار چیست؟

یکی از خدمات مراکز طب کار، انجام معاینات بازگشت به کار است. ابتلا به بیماری‌های مختلف و یا حوادث جسمانی می‌تواند باعث تغییر ظرفیت‌های جسمی، فیزیکی و یا روحی در کارمندان و کارگران شود. بنابراین، ممکن است خطر ایجاد عوارض بیماری در مواجهه مجدد با عوامل زیان‌آور محیط کار افزایش یابد. لذا کارفرما قبل از بازگشت کارگر به کار، او را به یک مرکز طب کار معرفی کرده و درخواست انجام معاینات مجدد جهت تعیین تناسب شغلی فرد در وظیفه‌ای که قبلاً به او محول شده را از پزشک می‌کند.

هدف از انجام معاینات بازگشت به کار چیست؟

معاینات بازگشت به کار با هدف ارزیابی شرایط جسمانی و روحی روانی جدید پس از دوره بیماری و ارزیابی احتمال تشدید علائم یا عوارض آن در مواجهه مجدد با عوامل زیان‌آور محیط کار، قبل از بازگشت به کار و اعمال اقدامات لازم جهت کاهش عوارض احتمالی و افزایش ایمنی انجام می‌شود.

برای حفظ یکپارچگی در نظام معاینات بازگشت به کار و تامین هر چه بیشتر اهداف این معاینات، این دستورالعمل به عنوان راهنمایی برای نحوه انجام این معاینات تهیه شده است.

چه کسانی باید تحت این معاینات قرار گیرند؟

معاینات بازگشت به کار در موارد خاص و تعریف‌شده طبق دستورالعمل، معمولاً پس از دوره مرخصی استعلاجی به دلیل بیماری‌ها یا حوادث ناشی از کار انجام می‌شود. بر اساس این دستورالعمل، معاینات بازگشت به کار شامل موارد زیر است:

  • استراحت پزشکی به علت بیماری غیرشغلی یا حادثه غیر ناشی از کار به مدت ۷ روز و بیشتر
  • استعلاجی به دلیل حادثه شغلی به مدت 4 روز و بیشتر
  • مرخصی‌های استعلاجی مکرر به دلیل بیماری
  • دوری از کار به علل غیر بیماری شامل مرخصی استحقاقی و غیره برای مدت ۱ ماه یا بیشتر

بازگشت به کار افراد در این موارد باید قبل از ورود به شرکت مشروط به انجام معاینات باشد.

روند انجام این معاینات چگونه است؟

با توجه به مطالب فوق، لازم است که تمامی افراد قبل از پایان دوره استعلاجی، مرخصی یا استراحت پزشکی، با هماهنگی کارشناس بهداشت حرفه‌ای برای انجام معاینات بازگشت به کار اقدام کنند.

کارشناس بهداشت حرفه‌ای با ارائه نامه معرفی شاغلین و ذکر عبارت “معاینه بازگشت به کار” همراه با یک نسخه از استعلاجی، فرد را به مرکز تخصصی طب کار معرفی می‌کند.

پزشک متخصص طب کار، با توجه به نوع بیماری یا حادثه و بررسی مدارک پزشکی و عوامل زیان‌آور شغل، معاینات و ارزیابی‌های لازم را انجام می‌دهد و در صورت نیاز از مشاوره‌های تخصصی بهره می‌برد. پس از بررسی و دریافت نتایج مشاوره‌ها، نظر نهایی درباره تناسب فرد برای کار به کارشناس بهداشت حرفه‌ای اعلام می‌شود.

در صورت مشروط بودن یا عدم تناسب فرد برای شرایط کار، موضوع به مدیر یا مسئول منابع انسانی گزارش شده و تصمیم نهایی درباره ادامه به کار فرد در کمیته جذب اتخاذ می‌شود.

بازگشت به کار پس از ابتلا به کووید 19

در آغاز همه‌گیری، بسیاری از مراکز از کارمندان و کارگران خود می‌خواستند که جواب آزمایش کرونا (تست PCR) منفی را ارائه دهند. اما پس از گذشت بیش از دو سال از شروع همه‌گیری کووید-19، در حال حاضر، اکثر مراکز اجازه می‌دهند تا شاغلین پس از پایان دوره استعلاجی، بدون نیاز به ارائه نتیجه آزمایش کرونا، به محل کار خود بازگردند.